| Makale Türü |
|
||
| Dergi Adı | Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 2146-4812 | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | TR DİZİN | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 12-2014 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 4 / 2 / 227–237 | DOI | 10.13114/MJH.201428442 |
| Makale Linki | http://aves.ktu.edu.tr/YayinGoster.aspx?ID=7134&NO=9 | ||
| UAK Araştırma Alanları |
Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı
|
||
| Özet |
| İnsanoğlunun harfler ve sayılara gizli anlamlar yüklemesi oldukça eski devirlere uzanan biralışkanlıktır. Bazı âlimlerin harflere gizli anlamlar yüklediği ve var oluşu bu şekilde açıklamaya çalıştığıgörülebilir. Ancak bunlar arasında en dikkat çekicisi Hurufilik adıyla anılan sistemi kuran Fazlullah-ıEsterâbâdînin tevilleridir. Fazlullah-ı Esterâbâdî, Arap alfabesindeki yirmi sekiz ve Fars alfabesindekiotuz iki harfi; insan yüzündeki tüylerle, el parmaklarındaki eklemlerle; hazarda, seferde ve Cuma günü kılı- nan namazlarla ilişkilendirmiş ve böylece kendine mahsus bir Kurân yorumlama yöntemi geliştirmiştir.Belirli sayıların insan yüzündeki tüylerle olan münasebetinden, Kurânda bazı surelerin başında bulunanayet değerindeki harflerden, her şeyi ortadan ikiye ayırdığı farz edilen istiva hattından ve tamamıyla öznelçağrışımlardan istifade eden Hurufiler, Türk kültür ve inanç tarihini olduğu kadar edebiyatını da derindenetkileyen bir sistem geliştirmişlerdir. Hurufîler, bu materyallerin yanı sıra harflerin sahip olduğu sayı de- ğerinden de yararlanmışlardır. Ancak Hurufilerin ebcede bakışlarını konu alan müstakil bir eser şimdiyekadar tespit edilememiştir. Genellikle tarih düşürme, fal bakma, büyü, muska ve benzeri uygulamalarda ken- disine başvurulan ebcedi Hurufiler, inançlarını destekleyecek bir kanıt olarak değerlendirmişlerdir. Buçalışmada, Hurufilikte ebcedin yerini ve kullanım sahasını izah eden bir risale neşredilecek, bu sayedeHurufiliğin kendine özgü tevillerinin daha iyi anlaşılabilmesine olanak sağlanacaktır. |
| Anahtar Kelimeler |