Telhîsü'l-Miftâh'ın Tercüme ve Şerhlerine Göre Tevcîh Sanatı
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Ahmet AKDAĞ Sinop Üniversitesi, Türkiye
| Makale Türü |
Özgün Makale
(Diğer hakemli uluslarası dergilerde yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | İnönü Üniversitesi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 2147-0936 | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | ASOS İNDEKS, SOBİAD, IDEALONLINE | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 01-2019 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 8 / 2 / 583–595 | DOI | – |
| Makale Linki | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/910640 | ||
| UAK Araştırma Alanları |
Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı
|
||
| Özet |
| Belâgatinbedî konusunun mana ile ilgili sanatları arasında yer alan tevcîh, klasikbelâgat kitaplarında “sözün, birbirine zıt anlamlarda yani hem olumlu hemolumsuz manaya gelecek şekilde kullanılması” şeklinde tarif edilmektedir. Ancaktevcîh, diğer belâgat konuları gibi yaygınlık kazanmamış, eskiden beri belâgatkitaplarında üzerinde pek durulmayan bir sanat olmuştur. Hatîb el-Kazvînî’ninbelâgate dair Telhîsü’l-Miftâh adlı eseri üzerine Arapça, Farsça, Türkçe gibidillerde çok sayıda şerh, tercüme, hâşiye, ihtisâr vb. kaleme alınmıştır.Telhîs’in şimdiye kadar Türkçe 10 tercüme ve 5 şerhi tespit edilmiştir. Temel belâgat kitaplarından biri olanTelhîsü’l-Miftâh’ın Türkçe tercüme ve şerhlerinde tevcîh sanatıyla ilgiliayrıntılı izahlar bulunmaktadır. Telhîs’in tercüme ve şerhleri bağlamındatevcîh sanatının ele alındığı çalışmamızda öncelikle Tanzimat’tan günümüze kadargeçen sürede kaleme alınmış çalışmalarda tevcîhe yer verilip verilmeme durumunadeğinilmiş ve tevcîhe yer veren kitaplarda bu sanatın nasıl ve hangi örneklerleizah edildiği özetlenmiştir. Ardından Telhîs’in Türkçe tercüme ve şerhlerindesöz konusu sanatın nasıl ele alındığı üzerinde durulmuştur. Bu çalışmaylatevcîh sanatının sahip olduğu ifade imkânlarına ve bu ifade tekniğinin öneminedikkat çekmek amaçlanmıştır. |
| Anahtar Kelimeler |
