Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Candaş CAN Sinop Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Politik ekonomik kuram (Online)
Dergi ISSN 2587-2567
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 10-2023
Cilt / Sayı / Sayfa 7 / 0 / 181–195 DOI 10.30586/1341161
Makale Linki http://dx.doi.org/10.30586/pek.1341161
UAK Araştırma Alanları
Siyaset Sosyolojisi
Özet
Devlet-dışı aktörler pek çok farklı amaçlarla siyasal şiddete başvurabilir, ancak bunlar arasındaki iki amaç diğerlerine nazaran daha yaygın görülür. Bu amaçlardan biri müesses nizamı muhafaza etmek, bir diğeri de müesses nizamda gedik açmak veya onu tamamen ortadan kaldırmaktır. Bunlardan ilki vijilantizm (vigilantism), ikincisiyse terörizme karşılık gelir. Birbirlerine zıt amaçlarla ortaya çıkan bu şiddet pratiklerinin buluştukları nokta, modern devletin temel karakteristiklerinden biri olan “şiddet tekeline” meydan okunmasıdır. Terör örgütlerinin meydan okuması bariz bir biçimde görülse de vijilanti (vigilante) gruplarınki çoğunlukla bulanık bir durum ihtiva eder. Zira bazı durumlarda vijilanti gruplar, bizzat devlet tarafından kurulur, teşvik edilir veya desteklenirler. Özellikle terörizmle mücadele eden devletlerin, güvenliği sağlayamadıkları bölgelerde, vijilanti grupların istihbarat bilgilerinden ve operasyonel kabiliyetlerinden faydalandıkları görülür. İlgili literatürdeki bazı çalışmalarda bu grupların müesses nizamı tehdit etmeleri, çoğunlukla görmezden gelinir veya en iyi ihtimalle ikinci plana atılır. Bu çalışmanın dayandığı temel varsayım şudur ki devletlerin terörizmle mücadele faaliyetleri içerisinde makbul gördüğü vijilantizm; bazen kısa süre içinde bazen de zamanla, fakat neredeyse istisnasız bir biçimde, devletin kontrol alanından çıkar. Nitekim vijilanti gruplar, vijilanti terörizmine başvurabilecekleri gibi devlete karşı hareket eden şiddet gruplarına da dönüşebilirler. Yani devletin güvenliği sağlamak üzere desteklediği vijilantizm; büyük çoğunlukla “şiddet şiddeti doğurur” aforizmasını doğrular şekilde, sivil toplumda şiddet kültürünün kurumsallaşmasına neden olur. Bu çalışmada öncelikle vijilantizm, terörizm ve vijilanti terörizmi kavramları üzerine bir sorgulama yürütülmekte ve nihayetinde çalışmanın varsayımını temellendirmek amacıyla bir laboratuvar niteliğinde olduğu düşünülen Afrika ülkelerinden Nijerya ve Güney Sudan’daki ilgili örnekler incelenmektedir.
Anahtar Kelimeler
Vijilantizm | terörizm | vijilanti terörizmi | vijilanti gruplar | CJTF | Arrow Boys
BM Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları
Atıf Sayıları
Google Scholar 1
Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri

Paylaş