İş Sağlığı ve Güvenliği Dersi Alan Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksek Okulu Öğrencilerinin Kesici Delici Tıbbi Alet Güvenli Kullanımı ve Atık Yönetimine Yönelik Farkındalıklarının İncelenmesi
Yazarlar (1)
Dr. Öğr. Üyesi Gökay TAŞKAYA Sinop Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Sosyal Güvenlik Dergisi
Dergi ISSN 2146-4839
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 12-2025
Cilt / Sayı / Sayfa 15 / 2 / 105–122 DOI 10.32331/sgd.1844697
Makale Linki https://doi.org/10.32331/sgd.1844697
UAK Araştırma Alanları
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği
Özet
Bu araştırmanın amacı, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu öğrencilerinin kesici-delici alet yaralanmaları ve tıbbi atık yönetimi konusundaki farkındalık, bilgi ve tutum düzeylerini incelemektir. Tanımlayıcı-kesitsel tipte yürütülen çalışma, 2024 yılında bir üniversitenin sağlık programlarında öğrenim gören 238 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, sosyo-demografik form, Kesici-Delici Aletleri Güvenli Kullanım Tutum Ölçeği ve Atık Yönetimi Bilinci Anketi ile toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde ki-kare (χ²), Kruskal–Wallis, Dunn post-hoc ve korelasyon testleri kullanılmıştır. Katılımcıların %38,2’si en az bir kez kesici-delici alet yaralanması yaşamıştır. Yaralanmalar çoğunlukla enjektör iğnesi ve ampul kırılması sırasında meydana gelmiştir. Atık yönetimi farkındalığı orta düzeyde bulunmuş, özellikle Tıbbi Laboratuvar öğrencilerinin puanları diğer programlardan anlamlı biçimde düşük saptanmıştır (p<0,001). Sınıf, barınma durumu ve yaralanma sıklığı da farkındalık puanları üzerinde anlamlı farklılık yaratmıştır. Bulgular, öğrencilerin iş sağlığı ve güvenliği farkındalığının geliştirilmesi gerektiğini göstermektedir. Özellikle uygulamalı eğitimlerin ve raporlama süreçlerinin güçlendirilmesi, güvenli davranışların artırılması açısından önem taşımaktadır. Bu bulgular, öğrenci eğitim programlarında atık yönetimi ve güvenli kullanım konularında uygulamalı modüllerin arttırılmasını gerektirmektedir.
Anahtar Kelimeler