Geleneksel Köy Çalışma Hayatında Ekmeğin Üretim Sürecinin Kadın-Erkek İşbölümü Bakımından Değerlendirilmesi
Yazarlar (1)
Doç. Dr. Hayrettin ŞAHİN Sinop Üniversitesi, Türkiye
Makale Türü Açık Erişim Özgün Makale (Diğer hakemli uluslarası dergilerde yayınlanan tam makale)
Dergi Adı Motif Akademi Halkbilimi Dergisi
Dergi ISSN 1308-4445
Dergi Tarandığı Indeksler TR DİZİN
Makale Dili Türkçe Basım Tarihi 12-2021
Cilt / Sayı / Sayfa 14 / 36 / 1333–1352 DOI 10.12981/mahder.996409
Makale Linki https://dergipark.org.tr/tr/pub/mahder/issue/66171/996409
UAK Araştırma Alanları
Çalışma Sosyolojisi
Özet
Geleneksel köy yaşamında ekmek kadar önemsenen başka bir besin kaynağı yoktur. En fazla tüketilen ve bu kadar çok önemsenen ekmeğin, üretim süreci de uzun ve oldukça meşakkatlidir. Köy yaşamında ekmeğin üretimi kadın ve erkeğin iş bölümü ve iş birliğine dayanır. Bu çalışmanın amacı, geleneksel köy çalışma hayatında ekmeğin üretim sürecini ve ortaya konulan topyekûn emeği toplumsal cinsiyete dayalı işbölümü ve işbirliği çerçevesinde irdelemektir. Araştırmanın evrenini Erzurum’a bağlı Oltu ilçesinin Sivridere mevkiinde bulunan köyler oluşturmaktadır. Araştırmada etnografyanın veri toplama tekniklerinden katılımcı gözlem ve derinlemesine mülakat teknikleri kullanılmıştır. Yaklaşık altı yıllık süreçte, yerleşim yerleri, çalışma biçimleri, kadın-erkek işbölümleri ve işbirlikleri gözlemlenmiş ve geleneksel döneme ait bilgiler toplanmıştır. Aynı zamanda bölge insanlarıyla mülakatlar yapılmıştır. Araştırma sonucunda, buğdayın ekimden sofraya gelişine kadar bazı işlerde erkeğin bazı işlerde ise kadının ağır bastığı ortaya çıkmıştır. Ortaya çıkan bulgular bugüne ait olanı değil kabaca Cumhuriyet sonrasından 1970’lere kadar olan geleneksel köy iş hayatını anlatmaktadır. Tarlanın ekime hazır hale getirilmesinde, tohum ekiminde, tarlanın sulanmasında, sapların tarlada toplanmasında, harmana getirilmesinde, harman yapılmasında ve değirmende buğdayın öğütülmesinde erkeklerin çalıştığı tespit edilmiştir. Ekinlerin biçilmesinde, toplanmasında, buğdayın yıkanmasında, kurutulmasında, hamur yapımında ve ekmeğin pişirilmesinde ise kadınların çalıştıkları gözlemlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Geleneksel Köy Çalışma Hayatı | Ekmeğin Üretim Süreci | Cinsiyet Göre İş Bölümü | Geleneksel Tahıl Hasadı